اواپراتور یا تبخیر کننده که عضو گرما گیر در سیستم‌های برودتی محسوب می‌شود، وسیله‌ای است که با دریافت حرارت سیالی را از حالت مایع به گاز تبدیل می‌نماید. این ابزار جز تجهیزات پرکاربرد در صنایع مختلف از جمله صنایع غذایی، نوشابه‌ سازی، تبرید، تهویه‌ مطبوع و…است.

انواع اواپراتور

از انواع مختلف آن می‌توان به  آبی یا پوسته و لوله (Shell & Tube)، صفحه (Plate) و هوایی اشاره کرد که از نوع پوسته و لوله و صفحه بیشتر در صنعت تهویه مطبوع و ساخت چیلر استفاده می‌شود که بسته به انتخاب هر کدام معایب و مزیت‌هایی را برای چیلر یا دیگرد تجهیزات سرمایشی مشابه به همراه دارد. از نوع هوایی نیز بیشتر در صنعت ساخت سردخانه، سرخانه بالای صفر، سردخانه زیر صفر، اتاق پیش سرد، تونل انجماد و همچنین خنک‌سازی هوای برخی فضاهای صنعتی به عنوان کولر گازی صنعتی استفاده می‌شود.

اجزای تشکیل دهنده

هر دستگاه اواپراتور هوایی از کویل، دیفراست، بدنه و فن محوری (Axial) که بسته به سایز دستگاه تعداد و قطر آن تغییر می‌کند، ساخته شده است. مبرد ورودی به کویل باتوجه به کمپرسور قرارگرفته در سیکل تبرید میتواند R22، R134a، R404a یا…باشد.

کویل اواپراتور هوایی از تعدادی لوله مسی و فین تشکیل شده است که مبرد در این لوله های مسی جریان دارد و از میان فین‌ها که بسته به دما، رطوبت و دیگر شرایط کاری منطقه مورد استفاده می‌تواند از آلومینیوم (ساده) به بلوفین (Bluefin) یا گلدفین (Gold) که مقاومت بیشتری در مقابل رطوبت، گرد و غبار و…دارد تغییر کند، عبور می‌کند.

در این میان هوا به وسیله  فن محوری مکنده یا بکوارد از داخل سردخانه مکش و از میان فین‌های کویل عبور داده می‌شود. به این ترتیب مبرد یا سیال درون لوله‌های مسی گرمای اتاق را طی یک فرآیند گرماگیر به خود جذب کرده و به بیرون از سردخانه انتقال می‌دهد تا سرخانه به دمای مورد نظر برسد.

در این جا به بررسی انواع آن در 4 شرکت تولید کننده برتر ایران می‌پردازیم.